sitemap contact terms

Greeklanguage seperatorEnglish (United Kingdom)Russianlanguage seperatorChinese

27.04.17
 > ΟΙΚΙΣΜΟΙ > Φοινικιά

Φοινικιά


Eίναι από τα πιο όμορφα μεσόγεια χωριά, κτισμένο πολύ κοντά στην Οία. Βρίσκεται στη ΒΔ πλευρά του νησιού, με θέα στους Μπαξέδες και την παραλία τους, την Ιο και άλλα νησιά.
Τη Φοινικιά περιβάλλουν πλαγιές γεμάτες αμπελιές και πέτρινα αλώνια. Είχε την τύχη να μην πληγεί και τόσο από τον σεισμό του 1956 και ξεχωρίζει για την αρχιτεκτονική των σπιτιών της που είναι, κατά την ποιήτρια και συγγραφέα Καδιώ Κολύμβα «φτιαγμένα με μια άλλη σοφή αναλογία, αφού δεν χρειάζεται να ισορροπούν στους βράχους. Τα σπίτια της Οίας συνομιλούν με τη θάλασσα, τα σπίτια της Φοινικιάς συνομιλούν με τη γη. Η εξαιρετική διάθρωση των προσόψεων και το αρμονικό τους ταίριασμα με τα επιμέρους στοιχεία, σκάλες, αυλές, φούρνοι, καμινάδες απαντούν στο ερώτημα για την αναλογία και το μέτρο».

Οι κάναβες
Στη Φοινικιά έμεναν κυρίως οι άνθρωποι του κάμπου, αμπελουργοί, γεωργοί, ζευγάδες. Ηταν γεμάτη κάναβες –θεωρείται μάλιστα ότι στην ακμή της είχαν φτάσει τις 150-200! Λέει η Καδιώ Κολύμβα για τους κατοίκους της Φοινικιάς: «Αυτοί που σκάλιζαν και όργωναν τ' αφράτα χώματα -τα στεγνά- αυτοί που αλώνιζαν τα κριθάρια, αυτοί που σκυμμένοι κουλούριαζαν και τρυγούσαν τις αμπελιές. Οι "καλλιτέχνες", γιατί μια τέτοια γη, τέχνη χρειάζεται για να δώσει το πιο πολύτιμο προϊόν της, το κρασί. Και όταν τα Πανωμερίτικα ιστιοφόρα άνοιγαν πανιά για τις θάλασσες του Βορρά, το δικό τους βιός κουβαλούσαν στ' αμπάρια τους, για τα πέρατα του κόσμου... Κι από τον δικό τους κάμπο έσπρωχναν πίσω στο ιδρωμένο μέτωπο την τραγιάσκα και σήκωναν το χέρι ν' αποχαιρετήσουν το βιος που έφευγε, αλλά και να καλωσορίσουν το βιος που έμπαινε».
Οι πλούσιοι νοικοκυραίοι είχαν φτιάξει τις μεγάλες κάναβες. Οσοι δούλευαν γι' αυτούς και είχαν λίγα αμπέλια, έφτιαξαν τις δικές τους, μικρότερες. Οι έμποροι έρχονταν και αγόραζαν κρασί από το χωριό –κάτι που έπαψε να συμβαίνει στις αρχές του 20ού αιώνα. Από το 1930 και μετά, όταν ιδρύθηκε ο συνεταιρισμός της Οίας, στη Φοινικιά λειτουργούσε πρατήριο όπου ζύγιζαν τα σταφύλια. Οι κάναβες έπαψαν να λειτουργούν γύρω στο 1960.
Γράφει η Καδιώ Κολύμβα: «... Στις μεγάλες κάναβες που τώρα σωπαίνουν κλειδωμένες, με τις πέτρινες αυλές μπροστά και τις αλιτάνες, όπου θεριεύουν πελώριες φραγκοσυκιές, μπόρεί κανείς και σήμερα –αν επιμείνει- ν' ακούσει το παρελθόν. Μπορεί να τις δει γεμάτες κόσμο, γεμάτες κοφίνια λυγαριάς, μπορεί να μυρίσει το χυμό των σταφυλιών και ν΄ακούσει τα βιολιά και τα τραγούδια της βεντέμας...».

Αξιοθέατα
Η βόλτα στον οικισμό είναι εμπειρία: το άσπρο χρώμα συνδυάζεται με άλλα, έντονα, γήινα ή πιο ψυχρά: σομόν, μπλε, κόκκινα. Στα σοκάκια κρύβονται φραγκοσυκιές και υπάρχουν μαντρότοιχοι φτιαγμένοι με μαυρόπετρα. Οι σκάλες που οδηγούν στις ταράτσες όπου έλιαζαν τα σύκα και τα σταφύλια είναι αληθινά κομψοτεχνήματα. Και όταν ξεκλειδώνουν οι παλιές αυλόθυρες μπορείς να κρυφοκοιτάξεις απίθανους μυστικούς κήπους και αυλές. Οι εικόνες που χαρίζουν οι κάναβες, πλάι στα σπιτάκια που έκτιζαν για να γίνεται η καταγραφή των εργασιών και η καταμέτρηση των σταφυλιών, των ζώων και των μεροκάματων, είναι μοναδική.
Το κέντρο του χωριού ήταν η άλλοτε λεγόμενη «λότζα», όπου λειτουργούσε ο φούρνος και ένα μπακάλικο. Ενα από τα ωραιότερα σημεία του είναι το προαύλιο της Αγίας Ματρόνας με τον χαρακτηριστικό φοίνικα και την υπέροχη θέα. Η εκκλησία κτίστηκε το 1859 από τον Φ. Πλατή, καραβοκύρη της Οίας. Γιορτάζει στις 20 Οκτωβρίου με πανηγύρι στη διάρκεια του οποίου γίνεται διαγωνισμός κρασιού και γευσιγνωσίας.
Τα μονοπάτια της Φοινικιάς τα λένε «Ποταμούς» και το χειμώνα εξακολουθούν να οδηγούν τα νερά προς τον κάμπο.
Στον οικισμό υπάρχουν μικρά ξενοδοχεία και εστιατόριο. Πολλά από τα παλιά σπίτια και τις κάναβες έχουν αναστηλωθεί τα τελευταία χρόνια και η Φοινικιά έχει ξανανιώσει.


INFO

  • Πριν από το σεισμό του 1956 στη Φοινικιά λειτουργούσαν μπακάλικα, φούρνοι, καφενεία, σχολείο. Εδώ ζούσαν 2.500 άνθρωποι –κυρίως αγρότες που καλλιεργούσαν τα αμπέλια και παρήγαγαν το περίφημο σαντορινιό ντοματάκιφάβακάπαρη.
  • Σήμερα έχει ελάχιστους μόνιμους κατοίκους.
Φοινικιά οικισμός
Φοινικιά οικισμός

social Twitter YouTube Facebook


 

Μεγάλος χάρτης

0A ammoudi eleftherakis1

view