sitemap contact terms

Greeklanguage seperatorEnglish (United Kingdom)Russianlanguage seperatorChinese

21.05.19
 > ΟΙΚΙΣΜΟΙ > Μεγαλοχώρι

Εθιμα και πανηγύρια


Τα πανηγύρια

Στη Σαντορίνη, όπως και σε πολλά άλλα νησιά του Αιγαίου, το θρησκευτικό συναίσθημα είναι έντονο –κάτι που μαρτυρούν οι δεκάδες εκκλησίες και ξωκλήσια που στολίζουν τα χωριά και την ύπαιθρο. Ενας επιπρόσθετος λόγος που αφορά ειδικά τους κατοίκους της Σαντορίνης ήταν το γεγονός ότι ζούσαν επί αιώνες με το φόβο των εκρήξεων του ηφαιστείου και των σεισμών και μόνη τους καταφυγή για προστασία ήταν ο Χριστός, η Παναγία και οι Αγιοι.
Το πανηγύρι οργανώνεται όταν γιορτάζει ένας Αγιος στο χώρο της εκκλησίας και στο πανηγυρόσπιτο. Στα παλαιότερα χρόνια ήταν σημαντικό γεγονός, μιας και οι άνθρωποι μη έχοντας άλλη ευκαιρία για διασκέδαση, απολάμβαναν τη γιορτή, βρισκόντουσαν μεταξύ τους και ξέδιναν. Γι' αυτό κατά τη διάρκεια της χρονιάς γίνονταν πολλά πανηγύρια.
Η εκκλησία προετοιμάζεται μια ή δυο μέρες πριν από τη γιορτή του Αγίου. Αν είναι ενοριακή, οι γυναίκες του χωριού θα αναλάβουν την προετοιμασία, ενώ αν είναι ιδιωτική, οι ιδιοκτήτες της.
Μετά τον καθαρισμό της εκκλησίας ακολουθεί το στόλισμα των εικόνων με λουλούδια της εποχής, πριν από τον εσπερινό, και σημαιοστολισμός, με μεγάλες και μικρές πολύχρωμες σημαίες.
Σε κάποια χωριά ο δρόμος, που οδηγεί προς την εκκλησία, στρώνεται με κλαδιά δεντρολίβανου. Οταν η εκκλησία, που γιορτάζει είναι δημόσια, συγκεντρώνονται χρήματα από όλους τους χωριανούς για τα έξοδα της «πανήγυρης», ενώ όταν είναι ιδιωτική, τα έξοδα αναλαμβάνουν εξ ολοκλήρου οι ιδιοκτήτες.
Στις μέρες μας το πανηγύρι γίνεται ανήμερα της γιορτής του Αγίου, μετά τη λειτουργία. Στο «πανηγυρόσπιτο», που βρίσκεται δίπλα στην εκκλησία, γίνεται η προετοιμασία της «πανήγυρης» ό,τι δηλαδή φαγώσιμο προσφέρεται στους προσκυνητές.
Οι άντρες μαγειρεύουν σε μεγάλα καζάνια την κλασική φάβα, φασολάδα, κάπαρη και τα σερβίρουν στον κόσμο. Η «πανήγυρη» περιλαμβάνει άλλες φορές μπακαλιάρο, σαντορινιούς ντοματοκεφτέδες, ψωμί, τυρί, ντομάτες. Απαραίτητο είναι το κρασί που ρέει άφθονο. Παλιότερα πήγαιναν και οι οργανοπαίχτες με βιολιά, λαούτα, τζαμπούνες και έπαιζαν, ενώ πολλοί χόρευαν και τραγουδούσαν. Το φαγοπότι συνεχιζόταν ολόκληρη τη νύχτα.
Απόσπασμα από το βιβλίο που εξέδωσε το Γυμνάσιο Θήρας (1987), "Η Σαντορίνη που χάνεται". Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ζαμπούνη Ασημίνα, φιλόλογος.

Σημαντικά πανηγύρια

  • Τις ημέρες των μεγάλων θρησκευτικών γιορτών όπως της Παναγίας της Μυρτιδιώτισσας στο Καμάρι, της Παναγίας της Πλατσανής στην Οία, του Σταυρού στην Περίσσα, τον Δεκαπενταύγουστο σε διάφορα χωριά και στο μοναστήρι του Προφήτη Ηλία γίνονται εορτές με φαγητό, μουσική, άφθονο κρασί, τοπικούς χορούς,.
  • Ενα από τα μεγαλύτερα πανηγύρια στο νησί γίνεται κατά τον εορτασμό του Δεκαπενταύγουστου στην Παναγία Επισκοπή. Την παραμονή ξεκινάει η διαδικασία για το μαγείρεμα των φασολιών και της παραδοσιακής φάβας σε μεγάλα καζάνια.
  • Το πανηγύρι της Αγίας Ματρόνας. Διαβάστε αναλυτικά στην ενότητα Φοινικιά.
  • Το πανηγύρι του Σωτήρος, στον Πύργο: Σύμφωνα με το έθιμο οι νέοι του χωριού τις παραμονές της γιορτής του Σωτήρος κλέβουν από τις αυλές των κοριτσιών γλάστρες με βασιλικούς και στολίζουν με αυτές το τρούλο του ναού.

Στη Θηρασιά
Το σημαντικότερο πανηγύρι είναι αυτό της Κοίμησης της Θεοτόκου στις 15 Αυγούστου στην Κερά. Πανηγύρια γίνονται επίσης στις 24 Ιουνίου του Αγίου Ιωάννου στο Μανωλά, στις 5 Μαΐου της Αγίας Ειρήνης στη Ρίβα, στις 21 Μαϊου του πολιούχου της Χώρας (Μανωλά) Αγίου Κωνσταντίνου, στις 20 Ιουλίου του Προφήτη Ηλία στην Κερά, στις 21 Σεπτεμβρίου της Παναγιάς της Γιάτρισας στον Ποταμό, στις 21 Νοεμβρίου της Παναγίας των Εισοδίων, στην Αγριλιά.


INFO

Το πανηγυρόσπιτο είναι ένας χώρος πλήρως εξοπλισμένος με πάγκους, τραπέζια, σκεύη κ.α. Στις μικρές εκκλησίες όπου τα πανηγυρόσπιτα είναι μικρά, οι άνθρωποι κάθονται στα πεζούλια της αυλής. Μετά τη λειτουργία ο παπάς μοιράζει τον άρτο και ακολουθεί η περιφορά της εικόνας του αγίου. Στη συνέχεια ξεκινά το πανηγύρι.

Εθιμα - Πανηγύρια
Εθιμα - Πανηγύρια

social Twitter YouTube Facebook


 

Μεγάλος χάρτης

0A ammoudi eleftherakis1

view